Chu Cẩm Phong - Nhà văn lớn của nền văn học cách mạng

;
Thứ Năm, 11/05/2006, 07:44 [GMT+7]
TRÍCH VÀI DÒNG NHẬT KÝ CHU CẨM PHONG

+ Ngày 1-10-1967 : “... Công tác văn nghệ sắp đến cũng rất nặng nề và khẩn trương - tất nhiên sứ mệnh của nó cũng rất vẻ vang. Đã đến lúc không thể đi được nữa mà phải chạy, chạy tốc lực. Đến lúc rồi đây. Hãy đem cả sức lực, trí tuệ và tài năng mình hy sinh cho nhiệm vụ lịch sử này”.

+ Ngày 8-1-1970 : “Sắp đến mình sẽ đi công tác, mình nhận đi lại Quảng Đà, một nơi ác liệt nhất. Mình có thể sẽ hy sinh trong mùa xuân lịch sử này lắm. Nếu mình ngã xuống như Phương Thảo, Văn Cận, Xuân Quý, thì ba mình, và nhất là mẹ, sẽ đau khổ đến dường nào. Mình biết điều đó. Mình là đứa con trai được cả nhà yêu thương... Nhưng dầu thế nào mình cũng không xê dịch cái phương châm sống của mình: dũng cảm, say sưa và quên mình như những chiến sĩ cộng sản đi trước. Dẫu ngã xuống một giờ, nửa giờ trước khi ta giành thắng lợi hoàn toàn, cũng hạnh phúc lắm thay!”.

Trích : Chu Cẩm Phong  tuyển tập, NXB Đà Nẵng 2005

Năm 1954, Chu Cẩm Phong theo cha tập kết ra Bắc, học ở Trường học sinh miền Nam, rồi vào khoa Ngữ văn Trường Đại học tổng hợp Hà Nội. Là một sinh viên học giỏi và đam mê hoạt động phong trào, anh được cử làm ủy viên Ban chấp hành Hội Liên hiệp Thanh niên sinh viên Việt Nam, Phó Bí thư Đoàn trường và được kết nạp vào Đảng.

Sau khi tốt nghiệp loại xuất sắc vào cuối năm 1964, được chọn đi học tiếp ở nước ngoài, nhưng Chu Cẩm Phong đã tình nguyện trở vào Nam tham gia chiến đấu. Anh về lại quê hương đất Quảng kiên cường, được cử công tác ở Ban Tuyên huấn khu V, làm phóng viên Thông tấn, rồi chuyển sang Tiểu ban Văn nghệ khu V, làm Bí thư Chi bộ Đảng. Bên cạnh những cống hiến to lớn trong việc chăm lo xây dựng cơ quan của  Văn nghệ khu V, Chu Cẩm Phong đã có những đóng góp xuất sắc cho phong trào cách mạng ở nhiều địa phương trên chiến trường khu V.

Những chuyến công tác liên tục về các tuyến lửa ở Quảng Nam, Quảng Đà, Quảng Ngãi... đã giúp cho Chu Cẩm Phong có được thực tế sinh động để viết nên những tác phẩm nổi tiếng như : Vườn cây ăn quả nhà mẹ Thám, Gió lộng từ Cửa Đại, Mặt biển -  mặt trận, Rét tháng giêng, Con chị Hiền...
Ngày 01-5-1971, Mỹ - ngụy tổ chức một trận càn lớn vào thôn Vinh Cường, xã Xuyên Phú (nay là xã Duy Tân), huyện Duy Xuyên. Chúng phát hiện căn hầm Chu Cẩm Phong và các đồng đội đang trú ẩn bên một bờ suối. Quân địch vây riết, dùng đủ mọi thứ vũ khí cả tiểu liên, lựu đạn, hơi cay, hỏa tiễn nã vào hầm. Chu Cẩm Phong chỉ huy đồng đội kiên cường chống trả, anh truyền mệnh lệnh : “Thà hy sinh tất cả, không ai được đầu hàng!”. Cuộc chiến đấu không cân sức diễn ra ngày càng quyết liệt, Chu Cẩm Phong và các đồng đội đã anh dũng hy sinh khi vừa tròn tuổi 30 với mạch máu đang căng tràn sức sống.

Một  sĩ quan chính quyền Sài Gòn tham gia trận càn đã phát hiện các tập nhật ký của Chu Cẩm Phong, những trang viết còn tươi nguyên dòng máu nóng của tuổi thanh xuân đầy nhiệt huyết và như ngọn lửa thần kỳ, đã thức tỉnh lương tri người sĩ quan bên kia chiến tuyến. Anh đã cất giữ và tặng lại các tập nhật ký của Chu Cẩm Phong cho người bạn là sĩ quan ở Phòng chiến tranh chính trị Sư đoàn 3 ngụy. Điều kỳ diệu là các tập nhật ký này được đóng tập và bao một lớp bìa mới, được nâng niu gìn giữ cẩn trọng cho đến ngày đất nước hòa bình. Người sĩ quan ấy đã đem cuốn nhật ký đến trao cho Hội Văn nghệ giải phóng miền Trung Trung Bộ, để đến nay chúng ta vẫn còn nguyên một “Nhật ký chiến tranh” của Chu Cẩm Phong vô cùng quý báu.

Di sản mà Chu Cẩm Phong để lại quý nhất chính là ở cách xử thế, ở quan niệm sống, ở tinh thần xả thân vì Tổ quốc, ở tình yêu lớn lao đối với quê hương, ở tình yêu thương con người... Với cuộc đời giản dị, anh đến với văn học, cũng như anh đến với đời sống, đến với cách mạng là để bày tỏ tình yêu của mình. Ba mươi tuổi đời, tuổi văn ngắn ngủi, nhưng cả cuộc đời người chiến sĩ và nhà văn - nhà báo  trong Chu Cẩm Phong là một bài ca hùng tráng và cao đẹp. Nhiều đồng đội, đồng nghiệp của anh khẳng định : Chu Cẩm Phong mang đầy đủ tố chất của một nhà văn lớn của nền văn học chiến tranh và cách mạng.

Hoàng Duy - Văn Lanh

.
.
.
.
.