Giáo dục đời sống cho học sinh

QUẾ LÂM |

Ở mầm non và tiểu học, hầu như không chú trọng và thực hiện việc giáo dục cho học sinh có thói quen của đời sống khoa học, khỏe mạnh và tự lập. Đã vậy, nội dung giáo dục ở bậc THCS và THPT cũng thiếu vắng các vấn đề nóng bỏng, thiết thực của đời sống để học sinh “xã hội hóa” bản thân và trở thành công dân đúng nghĩa. Ví dụ, có bao nhiêu trường học ở Hà Nội, Đà Nẵng… dạy cho học sinh tìm hiểu về tình hình ô nhiễm của địa phương, của khu vực xung quanh trường, khu phố mà học sinh đang sống và hướng dẫn các em tham gia “Nói không với rác thải nhựa”?...

Tuy nhiên, do cách hiểu đơn giản rằng vấn đề ở chỗ trẻ thiếu “kỹ năng sống” cho nên cha mẹ, giáo viên dành thời gian, tiền bạc cho việc đào tạo kỹ năng sống cho trẻ. Khi đã là kỹ năng thì đương nhiên nó có thể hình thành thông qua tham gia vào các khóa huấn luyện. Đó là logic ra đời các khóa huấn luyện như “Học kỳ quân đội’, “lớp tiếng Anh hùng biện”… do các trung tâm kỹ năng sống hay ngành giáo dục tổ chức dịp hè.

Ở đây, vấn đề cơ bản của học sinh chúng ta là không có khả năng hay chưa có hiểu biết toàn diện, sâu sắc về đời sống gia đình, ứng xử của cá nhân và xã hội, hình thành nên các giá trị cơ bản truyền thống Việt (như 5 điều Bác Hồ dạy thiếu niên, nhi đồng) để tạo dựng nên lẽ sống của riêng mình. Trên cơ sở đó mà hình thành, trang bị các kỹ năng phù hợp, khiến cuộc sống của học sinh ngày một tốt hơn, đồng thời giúp các em vừa tương thích với môi trường, vừa tích cực cải tạo môi trường. Vì vậy, dù chương trình giáo dục trước nay luôn có môn Giáo dục công dân (từ lớp 3 đến lớp 12, ít nhất 1 tiết học/tuần) hay trải qua các khóa huấn luyện ngắn ngày, các kỹ năng được hình thành ở học sinh cũng thiếu tính bền vững và không có tác dụng cải thiện cuộc sống của cá nhân. Cho nên, từ năm 2016 Chính phủ đã ban hành Quyết định 1028 về Chương trình giáo dục đời sống gia đình đến năm 2020 nhằm tạo nền tảng vững chắc cho xã hội Việt Nam. Từ đó, việc nâng cao nhận thức cho toàn xã hội về tầm quan trọng của giáo dục đời sống nói chung và giáo dục đời sống gia đình nói riêng là vấn đề cần phải được đặt ra một cách nghiêm túc.