Người thầy của đam mê sáng tạo

NHƯ TRANG |

(QNO) - Ấp ủ niềm đam mê nghiên cứu và sáng tạo khoa học công nghệ, Ths.Nguyễn Đức Nhân (giáo viên môn Vật lý, trường THPT Chuyên Lê Thánh Tông, TP.Hội An) đã truyền cảm hứng, dẫn dắt học trò đến với sáng tạo khoa học, gặt hái nhiều giải thưởng cấp tỉnh, cấp quốc gia.

Thầy giáo Nguyễn Đức Nhân (mặc áo cam đứng ở giữa) cùng học trò tham gia cuộc thi Khoa học kỹ thuật cấp tỉnh.Ảnh: Như Trang
Thầy giáo Nguyễn Đức Nhân (áo cam đứng ở giữa) cùng học trò tham gia cuộc thi Khoa học kỹ thuật cấp tỉnh.Ảnh: Như Trang

Khơi nguồn sáng tạo

Để đưa học sinh của mình đến chân trời của những ước mơ và đam mê khoa học, mỗi giờ lên lớp giảng dạy, thầy Nhân thường lồng ghép ý tưởng sáng tạo về những gì đang diễn ra trong cuộc sống thường ngày, đưa ra một số câu hỏi mở rộng những mong tìm được học sinh có năng khiếu và đam mê sáng tạo. Từng bước, thầy Nhân điểm lại một số mô hình sáng tạo khoa học, giúp học sinh hình dung thêm ý tưởng sáng tạo có ý nghĩa phục vụ đời sống.

Thầy cho biết: “Cái khó trong những bước đầu tiên là làm cách nào dẫn dắt cho các em hiểu rõ bản chất của nghiên cứu khoa học sáng tạo. Giải thích cho các em hiểu ý tưởng sáng tạo không phải là cái gì đó quá to tát, lớn lao như vẫn thường trực trong nếp nghĩ. Có như thế học sinh mới biết ấp ủ ước mơ...”.

Thầy giáo Nguyễn Đức Nhân với đề tài Khoa học kỹ thuật: Cánh tay Robot điều khiển bằng sóng não.
Thầy giáo Nguyễn Đức Nhân với đề tài Khoa học kỹ thuật cánh tay Robot điều khiển bằng sóng não.

Thực tế có nhiều học sinh vốn giàu ý tưởng sáng tạo lạ và mới mẻ, nhưng bản thân học sinh đó không nhận ra thế mạnh mình đang có. Chính thầy Nhân lại là người nhận biết rồi định hướng.

Em Phùng Ngọc Tuấn (học sinh lớp 12 chuyên Tin) chia sẻ: “Những ngày đầu mới vào trường, chính thầy Nhân đã kích thích niềm đam mê và hứng thú của em dành cho sáng tạo khoa học. Từ bài giảng và vài câu chuyện xoay quanh cuộc sống thầy kể, em thêm hứng khởi và có niềm tin sáng tạo, suy nghĩ sáng tạo!”.

Không chỉ Tuấn, nhiều học sinh của thầy Nhân dường như đã quá quen với việc thầy nán lại bục giảng và giải thích mọi thắc mắc về hành trình nghiên cứu khoa học. Bên cạnh đó, thầy còn khuyến khích các em vận dụng kiến thức vào thực tiễn, phân tích môi trường xung quanh vì đó chính là cội nguồn cho sự sáng tạo. 

Thành thông lệ, mỗi khi học sinh nào có ý tưởng sáng tạo, liền tìm đến chỗ thầy Nhân để chia sẻ, thầy đều ghi lại. Ý tưởng nào tốt, có khả năng triển khai thì chắc chắn sẽ được thầy hỗ trợ, hướng dẫn hết mình để ý tưởng ấy trở thành sản phẩm sáng tạo hữu ích cho cuộc sống.

Thắp lửa đam mê

Thầy Lê Thành Vinh – Hiệu trưởng trường THPT Chuyên Lê Thánh Tông tự hào: “Nhà trường luôn đánh giá cao năng lực của thầy Nhân. Nhiều năm qua, thầy đã cùng các học sinh tham gia nghiên cứu khoa học sáng tạo và mang vinh quang về cho trường. Chắc rằng CLB Sáng tạo trẻ sẽ duy trì và phát triển thêm nhiều ý tưởng sáng tạo hữu ích cho cuộc sống!”.

Được thầy Nguyễn Đức Nhân khơi nguồn đam mê sáng tạo, rất nhiều học sinh từ lớp 10 đến lớp 12 tham gia sân chơi khoa học này. Những gương mặt học trò ấy đã tiếp thêm động lực cho thầy Nhân cùng nhà trường thành lập Câu lạc bộ (CLB) Sáng tạo trẻ. Đến nay, đã hơn 3 năm bước đến con đường nghiên cứu, sáng tạo khoa học, cả thầy và trò trong CLB gặt hái nhiều thành tích đáng nể phục. Ngoài giờ học ở lớp, thầy Nhân vận động thành viên CLB tham gia sinh hoạt ngoại khóa. Theo đó, thầy hướng dẫn học sinh sinh hoạt theo những chuyên đề hữu ích như: vui cùng tên lửa nước, khám phá vũ trụ - mặt trời các chòm sao, khám phá vũ trụ - kính thiên văn, tổ chức cuộc thi Robot vượt cản, Robodnic, Srobo...

Theo cùng đam mê, nhưng trong quá trình lên ý tưởng và thực hiện bất kì sản phẩm sáng tạo khoa học nào, thầy Nhân đều trăn trở tìm cách làm thuyết phục, xác suất thành công cao nhất có thể. “Nhiều khi không đủ kinh phí thực hiện, cả thầy lẫn trò phải tìm đến chỗ bán phế liệu mua dụng cụ thay thế. Thậm chí, trong thời gian làm, sản phẩm gặp trục trặc không vận hành được, các thành viên đổ lỗi và cãi nhau, thì tôi phải đứng ra giải quyết" - thầy Nhân chia sẻ.

Là một trong những học sinh đi đầu trong sáng tạo khoa học kỹ thuật tại trường THPT Chuyên Lê Thánh Tông, em Trần Công Triều (cựu học sinh lớp 12 chuyên Hóa) để lại ấn tượng sâu đậm trong lòng thầy giáo trẻ và đàn em ở các khóa sau. Năm 2015, khi mới bước vào trường, gặp thầy Nhân, Triều đã mạnh dạn chia sẻ ý tưởng sáng tạo máy rửa chén bát số lượng nhiều, máy vá ổ gà trên đường bê tông. Tuy nhiên, qua quá trình nghiên cứu, thầy Nhân nhận thấy đề tài này không đủ kỹ thuật đáp ứng. Sau đó, thầy Nhân cùng Triều thực hiện dự án thiết bị lọc nước biển thành nước ngọt sử dụng năng lượng mặt trời. Chính sáng tạo cơ chế bay hơi kiểu màng lọc giúp Trần Công Triều thành công với sản phẩm đầu tay và đạt giải Ba cuộc thi Sáng tạo khoa học kĩ thuật cấp tỉnh năm học 2015 – 2016.

Dưới sự hướng dẫn của thầy Nhân, nhiều học sinh trong CLB thành công với các đề tài sáng tạo khoa học, điển hình như các em Phạm Lê Quang Khải, Phùng Ngọc Tuấn, Nguyễn Hữu Khắc Phục. Theo đó là các sản phẩm “Thiết bị tạo điện năng từ sóng biển” đạt giải Nhất cấp tỉnh, giải Khuyến khích cấp quốc gia năm học 2016 – 2017, “Cánh tay Robot điều khiển bằng sóng não”đạt giải Nhất cấp tỉnh, giải tư cấp quốc gia năm học 2018 – 2019. Ngoài ra, học trò của thầy Nhân còn tham gia sân chơi Robocon do Hiệp hội Khoa học kỹ thuật Đà Nẵng – Quảng Nam tổ chức. Tất cả những thành công đó chính là “quả ngọt” cho những ngày thầy Nguyễn Đức Nhân gieo đam mê sáng tạo khoa học, hơn hết là sự nỗ lực từ các em học sinh tài năng.

NHƯ TRANG