Khi người dân tận thu "xái quế"

;
Chủ Nhật, 14/05/2006, 21:42 [GMT+7]

Nguyễn Đình Hùng, chủ cơ sở thu mua quế lá và quế cành ở thôn 4, xã Tiên Mỹ cho biết, 3 năm trước chỉ có mình ông "độc diễn". Còn hiện nay, tại các xã, thị trấn Tiên Mỹ, Tiên Châu, Tiên Lộc, Tiên Kỳ, ở đâu cũng có 2-3 điểm thu mua, chế biến "xái quế". Và, có một điểm khác trước rất nhiều là, giờ đây, không chỉ vào mua rong lá (tháng 9-10 hằng năm) mà hầu như suốt cả năm, lúc nào các cơ sở này cũng mua được hàng; khi thì 50-100 kg/ngày, cũng có lúc mua được 400-500 kg/ngày. Còn như cơ sở của ông Hùng, từng có lúc mua được tới 8-9 tấn "xái" chỉ trong một tuần... Sở dĩ nguồn hàng này hầu như không bị thiếu hụt là vì giờ đây, hầu hết các chủ vườn quế đều tận thu "xái" một cách triệt đe:å Có người dăm ba ngày đi quét, gom lá một lần. Có người tăng số lần rong lá và cành nhỏ cho quế lên 2-3 lần mỗi năm. Đặc biệt, ngày càng có nhiều trẻ em  được huy động vào việc này. Bởi, ngoài việc "làm cho sắp nhỏ quen với lao động", việc làm này còn có thể tạo ra một khoản thu nhập nho nhỏ, góp thêm vào để mua sách vở, áo quần hay tiêu vặt... Theo chị Lê Thị Hà, một chủ vườn quế ở Tiên Kỳ, nếu vào các vườn quế lâu năm "nhặt chơi chơi", mỗi ngày một người có thể kiếm được tệ nhất cũng được 10-15 kg lá. Với giá "xái rụng" (lá rụng chứ không phải lá vặt tươi) là 400 đồng/kg như hiện nay, bán hết ngần ấy vị chi cũng được 4-6 nghìn đồng. Còn nếu đi vặt lá tươi và trảy nhánh, mỗi ngày có thể được trên dưới 60 kgï. Và, với giá "xái lá" (tươi) dao động từ 700 đồng đến 1.200 đồng/kg, giá "xái  nhánh" dao động từ 300 đồng đến 900 đồng/kg như hiện nay... thì số tiền kiếm được cũng đủ để chạy chợ.

Việc thu gom, khai thác "xái quế" để tăng thu nhập và để "gỡ gạc" phần nào chi phí đầu tư cho cây quế, như cách mà nhiều chủ vườn ở Tiên Phước đang làm,  xem ra cũng rất... chính đáng. Tuy nhiên, điều đáng quan tâm ở đây là, càng ngày, việc khai thác "xái" càng diễn ra quyết liệt, có tính chất "tận thu" một cách triệt để hơn. Và, cũng chưa có dấu hiệu nào cho thấy việc khai thác xái này sẽ dừng lại hoặc chí ít là bớt "nóng bỏng" hơn. Bởi lẽ, giá "xái" trên thị trường khá ổn định. Còn các điểm thu gom thì đang đẩy mạnh thu mua, do giá "xái" thành phẩm (đã xay thành bột) đang trên đà tăng, từ 1.900 đồng lên 2.200 đồng/ kg... Tuy chưa xuất hiện hiện tượng cây quế bị "hành hạ" đến xơ xác, song cách làm trên đã và đang tạo ra nguy cơ gây thoái hóa và giảm chất lượng của loại cây hương liệu quý giá này...
Vẫn biết, trong lúc cây quế đang bị mất giá như hiện nay, sự "gỡ gạc"  ấy là có thể thông cảm. Song, cũng cần phải đặt ra câu hỏi, rằng cái kiểu "ăn xổi" ấy rồi đây liệu có gây nên những hậu quả đáng tiếc (về mặt kinh tế) nào không ? Xin nhường câu trả lời cho các nhà quản lý, các nhà khoa học lâm sinh.

Bảo Anh

.
.
.
.
.