"Đau đầu" với tàu vỏ thép - Bài 2: Ách tắc nguồn vốn

;
Thứ Tư, 26/10/2016, 09:40 [GMT+7]

Nhiều ngư dân mới chỉ được ngân hàng thương mại thỏa thuận cho vay vốn và chưa có hợp đồng cụ thể, nhưng đã hợp đồng với các công ty đóng tàu vỏ thép khiến nguồn vốn ách tắc.

Các kỹ sư thi công tàu vỏ thép của ngư dân Tạ Văn Lâu.Ảnh: QUANG VIỆT
Các kỹ sư thi công tàu vỏ thép của ngư dân Tạ Văn Lâu.Ảnh: QUANG VIỆT

Thấp thỏm…

Những ngày qua, ngư dân Lê Tuyến (xã Duy Hải, Duy Xuyên) lo lắng, sốt ruột vì đã khởi công đóng tàu vỏ thép trong nhiều tháng qua nhưng không chắc có được vay vốn hay không. Ông kể, gia đình chạy vạy nhiều nơi, huy động được gần 1 tỷ đồng, đủ phần đối ứng 5% nên mạnh dạn đăng ký vay vốn đóng tàu vỏ thép theo Nghị định 89 của Chính phủ về một số chính sách phát triển thủy sản. Ông liên hệ nhiều nơi, thuê doanh nghiệp làm thiết kế rồi gửi hồ sơ đến Ngân hàng Agribank chi nhánh huyện Duy Xuyên để vay vốn. Ông nói: “Khi cán bộ phụ trách tín dụng của ngân hàng này nói sẽ cho vay vốn ưu đãi, tôi đã rất mừng. Ngay sau đó, tôi liên hệ với Công ty CP Đóng tàu Thiên Hậu Phước (thôn Đông Xuân, xã Tam Giang, Núi Thành) để ký hợp đồng đóng tàu vỏ thép và đặt tiền đặt cọc 300 triệu đồng. Đến khi công việc tương đối trôi chảy thì tôi nhận được thông tin là ngân hàng có thể sẽ không ký hợp đồng”. Ngư dân Tạ Văn Lâu (thôn Thuận An, xã Duy Nghĩa, Duy Xuyên) cũng ở tình cảnh với ông Tuyến. Sau khi nghe Agribank chi nhánh Duy Xuyên có thể cho vay vốn ưu đãi, ông Lâu đã liên hệ và ký kết hợp đồng đóng tàu vỏ thép với Công ty CP Đóng tàu Thiên Hậu Phước. “Đến khi con tàu đang dần hoàn thành phần vỏ thì đột nhiên tôi nhận được thông tin là Agribank chi nhánh huyện Duy Xuyên có thể sẽ không ký hợp đồng và giải ngân nguồn vốn đóng tàu. Nếu vậy thì gia đình tôi sẽ mất 300 triệu đồng đặt cọc và chi phí hàng trăm triệu đồng để có thiết kế đóng tàu” - ông Lâu nói.

Trong khi đó, ngư dân Phan Văn Thành (thôn Đông An, xã Tam Giang, Núi Thành) lo lắng: “Tôi đã ký hợp đồng đóng tàu vỏ thép với Công ty CP Kỹ thuật biển S.Tech (TP.Đà Nẵng). Con tàu hoàn thành được 40% kết cấu vỏ nhưng rất chậm tiến độ. Nguyên nhân là chưa được Agribank chi nhánh huyện Núi Thành ký hợp đồng để giải ngân vốn”. Còn ngư dân Lê Đức Rý (thôn Bình Tân, xã Bình Minh, Thăng Bình) kể: “Sau nhiều lần thương thảo, thỏa thuận, phía ngân hàng thương mại có hỏi là nếu đóng tàu vỏ thép thì có hoàn thiện được trong năm 2016 để có thể sản xuất ngay từ đầu năm 2017 không? Tôi bảo rằng, nếu khởi công ngay thì được. Tôi đóng tàu vỏ thép tại Công ty TNHH Công nghiệp Trường Sa chi nhánh TP.Hải Phòng. Khi tàu hoàn thành được gần 50% kết cấu vỏ, tôi hối thúc VietinBank chi nhánh Quảng Nam ký hợp đồng đóng tàu và giải ngân vốn vay thì phía ngân hàng thương mại này thông báo là không thể ký hợp đồng được vì cho rằng cơ sở đóng tàu vỏ thép ở Hải Phòng không đáp ứng được yêu cầu chất lượng”.

Khi chúng tôi tìm đến cơ sở đóng tàu vỏ thép của Công ty CP Thiên Hậu Phước thì thấy có 2 con tàu vỏ thép đang được gia công, lắp ghép phần vỏ. Ông Lê Phước Minh Trí - Tổng Giám đốc công ty này cho biết, 2 con tàu đang đóng mới là của ngư dân Lê Tuyến và Tạ Văn Lâu. Ông Trí cho biết có nhận được thông tin của 2 ngư dân rằng Agribank chi nhánh Duy Xuyên có thể sẽ không ký hợp đồng vay vốn đóng tàu vỏ thép. “Mỗi ngư dân đã đặt cọc cho chúng tôi 300 triệu đồng mà chúng tôi đã huy động đến 1,7 tỷ đồng để có thể thi công phần vỏ cho riêng mỗi con tàu. Nếu ngân hàng không giải ngân vốn thì chúng tôi không thể tiếp tục hoàn thiện con tàu” - ông Trí nói. Chúng tôi đặt câu hỏi với ông Trí là tại sao dám ký hợp đồng, thi công đóng tàu vỏ thép có giá trị lên đến 16 tỷ đồng trong khi 2 ngư dân vừa nêu chưa được ngân hàng ký hợp đồng tín dụng để giải ngân vốn đóng tàu. Ông Trí bảo, khi 2 ngư dân này tìm đến đặt vấn đề đóng tàu vỏ thép thì có đưa ra biên bản Agribank chi nhánh Duy Xuyên thỏa thuận sẽ ký hợp đồng tín dụng. Khi chúng tôi đặt vấn đề rằng nếu nhỡ trục trặc gì đó khiến cho phía ngân hàng thương mại không thể ký hợp đồng vay vốn với ngư dân thì làm sao giải quyết được? Phía Công ty CP Đóng tàu Thiên Hậu Phước trả lời, điều đó rất khó xảy ra bởi cán bộ tín dụng của Agribank chi nhánh huyện Duy Xuyên đã tìm hiểu kỹ càng mọi điều kiện của 2 ngư dân rồi mới có thể cam kết cho vay vốn.

Ngân hàng “cân nhắc”

Chúng tôi đến Agribank chi nhánh huyện Duy Xuyên để tìm hiểu về trường hợp của của các ngư dân Tạ Văn Lâu và Lê Tuyến. Ông Nguyễn Vinh - Giám đốc Agribank chi nhánh huyện Duy Xuyên nói: “Không có chuyện chúng tôi không ký hợp đồng vay vốn đóng tàu vỏ thép cho ngư dân khi đã có cam kết bằng văn bản. Chúng tôi chỉ yêu cầu là 2 ngư dân nói trên tìm hiểu kỹ các cơ sở đóng tàu vỏ thép để lựa chọn, đảm bảo chất lượng tốt nhất”. Về trường hợp có thông tin cho rằng Agribank chi nhánh huyện Duy Xuyên có thể sẽ không ký hợp đồng với 2 ngư dân kể trên, ông Vinh cho rằng không đúng. “Tôi rất hiểu tâm trạng nóng ruột của các ngư dân vì họ sợ không đủ vốn để đóng tàu khi chưa có hợp đồng vay vốn. Chúng tôi tạo mọi điều kiện thuận lợi cho ngư dân chứ chắc chắn không làm khó hay cản trở họ” - ông Vinh nói.

Ông Lê Phước Minh Trí cho rằng nếu ngân hàng không giải ngân thì con tàu vỏ thép của ngư dân Lê Tuyến không thể hoàn thành.
Ông Lê Phước Minh Trí cho rằng nếu ngân hàng không giải ngân thì con tàu vỏ thép của ngư dân Lê Tuyến không thể hoàn thành.

Agribank chi nhánh huyện Duy Xuyên cho biết, trong thời gian qua, các cán bộ tín dụng của ngân hàng đã nhiều lần tìm hiểu kỹ càng về trường hợp vay vốn đóng tàu vỏ thép của ngư dân Tuyến và Lâu. Do các ngư dân không nắm rõ các quy định, điều khoản, nội dung của hợp đồng tín dụng nên các cán bộ phải giải thích rất nhiều lần. Đến thời điểm này, hồ sơ vay vốn của 2 ngư dân này vẫn còn nhiều thiếu sót. “Ngư dân đã triển khai đóng tàu vỏ thép khi chúng tôi chưa đủ cơ sở để ký hợp đồng vay vốn đóng tàu là lỗi của họ. Tuy nhiên, chúng tôi sẽ cầm tay chỉ việc, giúp đỡ họ hoàn thiện hồ sơ và ký hợp đồng vay vốn đóng tàu sớm nhất có thể trong nay mai. Chỉ có vậy mới giúp họ kịp thời có đủ vốn để triển khai đúng tiến độ đóng tàu” - ông Vinh nói.

Con tàu vỏ thép của ngư dân Phan Bá Tầm (thôn Đông An, xã Tam Giang, Núi Thành) cũng được đóng mới ở cơ sở đóng tàu của Công ty CP Đóng tàu Thiên Hậu Phước đang dần hoàn thành. Trước đó khi khởi công ông Tầm chưa được Agribank chi nhánh huyện Núi Thành ký kết hợp đồng vay vốn. Vì thế, con tàu này đã bị chậm tiến độ và có nguy cơ không thể hoàn thành trong thời gian qua. Sau khi được Agribank chi nhánh huyện Núi Thành gửi đầy đủ hồ sơ thẩm định, Agribank chi nhánh Quảng Nam đã khẩn trương phê duyệt, ký kết hợp đồng vay vốn và giải ngân, giúp ngư dân đẩy nhanh tiến độ hoàn thiện con tàu. “Ngư dân đã quá nôn nóng đóng tàu vỏ thép khi chưa được ngân hàng thương mại ký kết hợp đồng vay vốn là không nên. Mặc dù bắt buộc phải tuân thủ quy trình chặt chẽ nhưng chúng tôi đã giúp họ nhanh chóng hoàn thiện hồ sơ, thủ tục, ký hợp đồng và giải ngân vốn vay kịp thời” - ông Phạm Đình Dũng, Phó Giám đốc Agribank chi nhánh Quảng Nam nói.

Trong số 28 tàu vỏ thép được đóng mới trên địa bàn tỉnh theo Nghị định 89 thì đến thời điểm này, mới chỉ có 2 ngân hàng thương mại tham gia, ngoài Agribank chi nhánh Quảng Nam còn có BIDV chi nhánh Quảng Nam. Trái ngược với sự năng nổ của 2 ngân hàng nói trên là sự “im lặng” của 2 ngân hàng thương mại khác là Vietcombank chi nhánh Quảng Nam và VietinBank chi nhánh Quảng Nam. Cả hai ngân hàng này đều chưa ký kết hợp đồng cho ngư dân vay vốn đóng tàu vỏ thép. Khi chúng tôi liên hệ để tìm hiểu cụ thể về trường hợp ngư dân Lê Đức Rý (thôn Bình Tân, xã Bình Minh, Thăng Bình) phản ánh VietinBank chi nhánh Quảng Nam đã thỏa thuận nhưng không cho ngư dân vay vốn khi đã đóng mới tàu vỏ thép thì VietinBank chi nhánh Quảng Nam cử ông Dương Tấn Đức - Phó Giám đốc làm việc với phóng viên. Tuy nhiên, sau 2 lần hứa hẹn, ông Đức cho rằng không đủ thẩm quyền trả lời và đề nghị chúng tôi liên hệ với ông Phạm Anh Xuân, phụ trách truyền thông của trụ sở VietinBank. Khi chúng tôi gửi câu hỏi cho ông Xuân theo yêu cầu thì ông này trả lời qua email vào ngày hôm sau là không có quyền phát ngôn cũng không nắm được thông tin. Sự vòng vèo, tránh né thông tin của VietinBank rất khó hiểu trong khi đó ngư dân Lê Đức Rý thì ngày đêm mong mỏi được trả lời cụ thể về vấn đề vừa nêu.

_______
Bài cuối: Tháo gỡ khó khăn

NGUYỄN QUANG VIỆT

.
.
.
.
.