Hướng đi mới trên mô hình cũ

NGUYỄN DƯƠNG |

Sự ra đời của mô hình liên kết “4 nhà” - nhà nước, nhà nông, nhà khoa học, nhà doanh nghiệp - đã mang nhiều hy vọng cho nông dân (ND) nhưng đến nay vẫn chưa chứng tỏ được hiệu quả. Mô hình này còn nhiều khó khăn cần tháo gỡ với một hướng đi phù hợp hơn.

Đẩy mạnh lên kết “4 nhà” sẽ tạo đầu ra bền vững cho nông sản.
Đẩy mạnh lên kết “4 nhà” sẽ tạo đầu ra bền vững cho nông sản.

Trở ngại ban đầu

Trong mô hình liên kết này, mỗi “nhà” có một chức năng của riêng mình, nhưng thông qua đó có sự hỗ trợ kịp thời cho nhau, hướng tới mục tiêu chung là phát triển nền kinh tế nông nghiệp. Tuy nhiên, vẫn còn những thách thức đòi hỏi phải nỗ lực mới có thể khắc phục. Khó khăn nhất cho đến thời điểm hiện tại chính là sự thiếu đồng bộ giữa các nơi được áp dụng mô hình cũng như giữa “4 nhà” với nhau. “Trong quá trình hình thành và phát triển, mô hình vẫn còn những vấn đề rất cơ bản đang đặt ra cần được giải quyết. Đó là quan niệm về vai trò, chức năng, nội dung hoạt động của mỗi “nhà”, phương thức liên kết vẫn chưa rõ ràng. Đồng thời, phải làm rõ về mục đích chung, nguyên tắc và hình thức liên kết mới mong mô hình hoạt động hiệu quả” - ông Vũ Văn Thẩm, Chủ tịch Hội ND tỉnh nói.

Một rào cản lớn hiện nay trong mô hình là quan hệ về lợi ích, trách nhiệm và nghĩa vụ giữa “4 nhà” vẫn chưa rõ ràng. Mức hỗ trợ cho các doanh nghiệp đến với ND chưa tương xứng thực tế. Ông Nguyễn Út - Trưởng ban Kinh tế Hội ND tỉnh chia sẻ: “Hiện nay, đầu ra cho nông sản đang là vấn đề rất bức xúc. Chính vì vậy, cần phải có sự đầu tư, hỗ trợ cho người ND cũng như các doanh nghiệp có thể liên kết với nhau, tạo được sự ổn định trên thị trường. Như thế mới có thể tạo cho người ND động lực để phát triển”.

Ông Thẩm và ông Út đều thừa nhận rằng, mức độ phổ biến của mô hình hiện nay chưa rộng rãi, trong khi đó mỗi địa phương nhìn nhận mô hình ở mỗi góc độ khác nhau. Theo ông Thẩm, đây là mô hình thiết thực, huy động tối đa chức năng của mỗi bên trong chuỗi liên kết, nhưng đến nay vẫn chưa thể nhân rộng bởi chính những vấn đề nội tại. Muốn thay đổi điều này phải có một “cú hích” trong nông nghiệp cũng như tạo sự thay đổi trong nhận thức về mối liên kết này.

Cần hướng đi phù hợp

Liên kết “4 nhà” là điều tất yếu trong giai đoạn hiện nay. Và đây vẫn là một hướng mở cho ND trong thời gian tới, giúp họ bước kịp guồng quay của thị trường. Đây là mối liên kết có thể phát huy sức mạnh tổng hợp của “4 nhà”, tận dụng có hiệu quả tiềm năng, lợi thế của từng địa phương nhằm tạo ra ngày càng nhiều sản phẩm có giá trị cao, tăng sức cạnh tranh trên thị trường.

Nắm rõ tầm quan trọng đó của mối liên kết, thời gian qua Hội ND tỉnh đã nỗ lực hết mình để có thể cải thiện tình hình. Hội thường xuyên tổ chức hội thảo để cung cấp kiến thức cần thiết cho ND; hướng họ sản xuất quy mô, tạo vùng sản xuất hàng hóa tập trung, tạo ra những sản phẩm chất lượng có thể đảm bảo sức cạnh tranh trên thị trường cũng như phát triển về lâu dài. Đồng thời qua đó cũng tranh thủ để các doanh nghiệp tiếp xúc với ND, cùng sẻ chia và tìm được hướng đi chung. “Đây là một hướng đi rất khả quan mà hội hướng đến trong thời gian tới. Điều căn bản hiện nay chính là phải tạo ra được một mô hình cụ thể, rõ ràng hơn để ND có thể nắm bắt. Muốn làm được điều đó thì đòi hỏi phải có sự cố gắng từ cả “4 nhà” trong mối liên kết này. Về phần mình, hội sẽ tiếp tục tìm kiếm, nghiên cứu những đối tác để liên kết, tạo thị trường cho nông sản. Hy vọng mô hình này sẽ sớm được hoàn thiện, áp dụng một cách linh hoạt tại các địa phương trên địa bàn, tạo sự chuyển biến cho nông nghiệp Quảng Nam” - ông Thẩm nói.

NGUYỄN DƯƠNG