Cứu trái đất khỏi thảm họa rác thải nhựa

;
Thứ Hai, 13/05/2019, 15:52 [GMT+7]

(QNO) - Gần như tất cả quốc gia trên thế giới vừa thông qua một loạt nghị quyết nhằm bảo vệ trái đất, trong đó đặc biệt chú ý là việc đổi mới Công ước Basel 1989.

Núi rác thải nhựa tại Banda Aceh, Indonesia. Ảnh: Getty Images
Núi rác thải nhựa tại Banda Aceh, Indonesia. Ảnh: Getty Images

Ngày 10.5, sau cuộc họp kéo dài 2 tuần tại Geneva, Thụy Sỹ nhằm tìm hướng đi cho hành tinh sạch, con người khỏe mạnh, hơn 1.400 đại biểu đến từ 180 quốc gia đạt được thỏa thuận về cơ chế quản lý chất thải nhựa có tính ràng buộc toàn cầu về mặt pháp lý.

Rolph Payet - Thư ký điều hành của Chương trình môi trường Liên hiệp quốc (UNEP) cho biết, ông tự hào về kết quả trên bởi rác thải nhựa là một trong những vấn đề môi trường cấp bách nhất trên thế giới.

Được ký vào năm 1989, Công ước Basel là thỏa thuận môi trường quốc tế toàn diện nhất về chất thải nguy hại và chất thải khác với 187 bên. Nhưng theo cảnh báo của UNEP, khoảng 300 triệu tấn rác thải nhựa được tạo ra mỗi năm, trong đó 8 triệu tấn trôi ra các đại dương, gây hại sinh thái biển và sức khỏe con người.

Do đó, hội nghị lần này tại Geneva đã chỉnh sửa Công ước Basel 1989 về việc kiểm soát các loại rác thải độc hại để bổ sung thêm vào đó rác nhựa. Đồng thời 180 chính phủ trên thế giới đã nhất trí với nội dung một thỏa ước mới của Liên hiệp quốc trong việc quản lý xuất khẩu rác nhựa - một trong những vấn đề môi trường nghiêm trọng nhất hiện nay.

Công ước sửa đổi sẽ có hiệu lực vào năm 2021. Khi đó, các nước phát triển sẽ gặp khó khăn hơn khi xuất khẩu các chất thải nhựa hỗn hợp độc hại của họ sang các nước đang phát triển. Thêm nữa, công ước sửa đổi này là nhằm hướng tới khuyến khích việc rửa và phân loại rác thải nhựa triệt để hơn để tái chế.

Theo Công ước Basel sửa đổi, các nhà xuất khẩu phải được sự đồng ý của chính phủ các quốc gia tiếp nhận trước khi vận chuyển chất thải nhựa gây ô nhiễm hay không thể tái chế. Như các nước đang phát triển có thêm quyền từ chối việc tiếp nhận rác thải nhựa từ các nước khác, đặc biệt là từ các nước phát triển.

Vấn đề rác thải nhựa được đẩy lên cao trào ngay sau khi Trung Quốc - nhà nhập khẩu phế liệu nhựa lớn nhất thế giới quyết định ngừng nhập khẩu phế liệu, rác thải nhựa vào cuối năm 2018. Ngay sau đó, nhiều quốc gia như Thái Lan, Malaysia, Việt Nam và Indonesia nhanh chóng bị choáng ngợp với các lô hàng chất thải mà không có khả năng xử lý. Một số quốc gia hành động tức thì để ngăn chặn các lô hàng phế liệu, rác thải nhựa ngay tại cảng của họ.

Việc sửa đổi Công ước Basel sẽ làm cho thương mại toàn cầu về chất thải nhựa trở nên minh bạch hơn và được điều tiết tốt hơn, bảo vệ con người và môi trường. Đây một bước tiến đáng hoan nghênh và vì các nước giàu đã thoái thác trách nhiệm đối với lượng rác thải nhựa khổng lồ cho đến nay.

Tuy nhiên, theo tờ Guardian (Anh), vậy là gần như tất cả các nước trên thế giới đều đồng thuận với Liên hiệp quốc trong thỏa ước về kiểm soát xuất khẩu rác nhựa, nhưng Mỹ không tham gia thỏa thuận sửa đổi này vì nước này không tham gia Công ước Basel.

QUỐC HƯNG

.
.
.
.
.