Kiểm soát vé tham quan phố cổ Hội An: Khó tránh thất thoát

THÂN VĨNH LỘC |

Câu chuyện hướng dẫn viên tự do Lê Trung Quang (TP.Đà Nẵng) trốn vé dẫn đến va chạm với lực lượng chức năng càng phản ánh khó khăn trong công tác kiểm soát vé tham quan phố cổ Hội An.

Thất thu hàng chục tỷ

Chuyện xảy ra vào khoảng 20 giờ tối 10.1, khi hướng dẫn viên Lê Trung Quang (29 tuổi, quận Sơn Trà, TP.Đà Nẵng) dẫn đoàn 8 du khách đến tham quan Hội An. Mặc dù đã nhận tiền của du khách nhưng Quang không mua vé mà cố tình dẫn khách “đi chui” vào phố cổ. Phát hiện sự việc, lực lượng liên ngành gồm Đội kiểm tra quy tắc đô thị thành phố, cán bộ hướng dẫn tham quan, bán vé đề nghị hướng dẫn viên mua vé nhưng Quang không chấp hành và cãi cọ bằng những lời lẽ thô tục. Nhận thấy tình hình căng thẳng, đội quy tắc đã gọi điện nhờ Công an phường Minh An can thiệp thì Quang tháo chạy. Khi lực lượng công an và đội quy tắc rượt đuổi thì Quang tự vấp ngã, sau đó hô hoán rằng mình bị đánh. Nhiều người chứng kiến sự việc đã quay clip đăng tải lên facebook. Hiện Công an phường Minh An đã tạm giữ thẻ hành nghề của hướng dẫn viên và xử lý hành chính theo quy định. Tuy nhiên, đến nay vẫn chưa thể liên lạc được vì Quang không nghe máy.

Du khách tham quan phố cổ Hội An. Ảnh: T.V.L
Du khách tham quan phố cổ Hội An. Ảnh: T.V.L

Theo ông Võ Phùng - Giám đốc Trung tâm VH-TT TP.Hội An (đơn vị kiểm soát vé phố cổ), đây không phải là lần đầu tiên việc trốn vé xảy ra mà thực trạng này diễn ra khá lâu và phức tạp, dù từ lâu thành phố đã có chủ trương ưu đãi giảm vé cho một số đối tượng cụ thể nhưng không ít hướng dẫn viên, nhất là hướng dẫn viên tự do đã lợi dụng điều này nhằm trốn vé. “Chúng tôi luôn quán triệt anh em là với khách gia đình, khách đi lẻ, nhóm bạn khi tham quan phố cổ nếu chưa mua vé phải mời họ lại mua vé một cách lịch sự, vui vẻ và giải thích mục đích của việc mua vé là giúp bảo tồn di sản. Nếu khách ủng hộ thì tốt còn không thì cũng cảm ơn, không được cãi vã, đôi co. Riêng với khách đoàn đi tour phải kiên quyết bắt buộc mua vé, thậm chí không ngại va chạm với hướng dẫn viên vì 2 lẽ. Thứ nhất, khách đã đưa tiền cho hướng dẫn viên, nếu không mua vé tức là hướng dẫn viên đã ăn cắp tiền của khách. Thứ hai, nếu không có vé khách chỉ đi lang thang ngoài đường nên có thể không tìm hiểu hết về giá trị di sản, làm ảnh hưởng đến hình ảnh phố cổ. Đặc biệt, việc trốn vé sẽ là không công bằng giữa các công ty du lịch và giữa các du khách với nhau” - ông Phùng nói.

 Theo Trung tâm VH-TT TP.Hội An, thống kê sơ bộ cho thấy, ước tính bình quân mỗi năm tỷ lệ vé thất thoát của Hội An chiếm khoảng 30 - 40%, đồng nghĩa với hàng chục tỷ đồng đã bị thất thu. Chỉ riêng năm 2015, qua kiểm tra đã có gần 900 hướng dẫn viên vi phạm như không mua vé, mua thiếu vé, trốn vé… và đã bị nhắc nhở, xử lý, yêu cầu mua vé giúp tránh thất thoát gần 24 nghìn vé (khoảng 8,5 nghìn vé cho khách nước ngoài và hơn 15,4 nghìn vé khách trong nước).

Tăng cường kiểm soát

Quay lại vụ việc trốn vé của hướng dẫn viên Lê Trung Quang, ông Nguyễn Văn Dũng - Chủ tịch UBND TP.Hội An khẳng định, hành vi của hướng dẫn viên này đã vi phạm Quy chế quản lý hoạt động tham quan du lịch trên địa bàn thành phố cũng như vi phạm mục 5, điều 77 Luật Du lịch năm 2005 khi tự ý thay đổi chương trình du lịch, cắt giảm tiêu chuẩn, dịch vụ của khách (đã cơ cấu trong giá thành tour) khiến du khách không có điều kiện để hiểu biết đầy đủ về giá trị và góp phần bảo tồn phố cổ. UBND thành phố thông báo sẽ không đồng ý tiếp nhận ông Lê Trung Quang hướng dẫn khách tham quan tại khu phố cổ Hội An trong thời gian tới nếu như thành phố không nhận được phản hồi tích cực từ phía hướng dẫn viên này.

Còn theo ông Nguyễn Duy Quang - Chánh Thanh tra (Sở VH-TT&DL), tuy trốn vé không nằm trong quy định hình sự của pháp luật nhưng vẫn có thể xử lý hành chính nếu căn cứ trên các hành vi là không đảm bảo chất lượng tour khi ký hợp đồng với khách, không có chương trình dẫn khách tham quan, không có hợp đồng lao động, không có giấy phép kinh doanh lữ hành… “Chúng tôi vẫn chưa nhận được văn bản hay yêu cầu từ Hội An nhưng căn cứ vào những thông tin trên có thể xử phạt vi phạm hành chính hướng dẫn viên này số tiền lên đến 45 triệu đồng do tự đón khách khi chưa có giấy phép kinh doanh lữ hành quốc tế. Ngoài ra, có thể tịch thu thẻ hoặc gửi công văn đề nghị Tổng cục Du lịch cắt thẻ hướng dẫn nếu như ông Quang tránh né không hợp tác” - ông Nguyễn Duy Quang cho biết.

Đồng tình với quan điểm này, ông Võ Phùng cho rằng, dù hiện nay lực lượng quản lý quy tắc đô thị đã tăng cường 4 người cộng với 12 người của trung tâm thường xuyên kiểm tra nhưng vẫn khó quản lý hết toàn bộ không gian phố cổ. Vì vậy, việc tăng cường quản lý, kiểm soát kết hợp với răn đe là biện pháp cần thiết khi số lượng hướng dẫn viên vi phạm ngày càng nhiều, nhất là ban đêm. “Thời gian tới ngoài tuyên truyền trên các phương tiện thông tin và tại những cơ sở khách lưu trú về mục đích, ý nghĩa của việc mua vé tham quan phố cổ thì công tác quản lý, kiểm soát tại các ngõ hẻm ra vào phố cổ sẽ được chú trọng như bố trí thêm hệ thống camera theo dõi, giám sát, kịp thời phát hiện  nhắc nhở, khuyến cáo hướng dẫn viên vi phạm. Đặc biệt, sẽ tham mưu thành phố đề nghị Sở VH-TT&DL tăng cường 2 thanh tra du lịch đứng điểm nhằm cùng phối hợp với lực lượng chức năng tại chỗ kịp thời xử lý những trường hợp vi phạm. Với những hướng dẫn viên nào cố tình vi phạm thì sẽ cương quyết xử lý vì đây không chỉ đơn thuần là trốn vé mà còn là hành vi ăn cắp tiền của khách mua tour” - ông Phùng nói.

THÂN VĨNH LỘC