Nỗi ưu tư của doanh nghiệp

TRỊNH DŨNG |

Không cần ưu đãi, chỉ cần hành lang pháp lý rõ ràng, minh bạch và sự cạnh tranh bình đẳng sẽ kích thích doanh nghiệp, doanh nhân xây dựng, nuôi dưỡng “thương hiệu”, tạo động lực phát triển Quảng Nam… Đó là những điều được bộc bạch tại cuộc gặp kỷ niệm 12 năm ngày Doanh nhân Việt Nam 13.10.

Tôn vinh doanh nghiệp, doanh nhân tiêu biểu lần thứ III.2016. Ảnh: T.D
Tôn vinh doanh nghiệp, doanh nhân tiêu biểu lần thứ III.2016. Ảnh: T.D

Chính quyền ghi nhận và cam kết

Lãnh đạo tỉnh khẳng định, đội ngũ doanh nghiệp, doanh nhân và các cơ sở sản xuất, kinh doanh luôn đóng vai trò, vị trí quan trọng bậc nhất trong sự phát triển kinh tế - xã hội của tỉnh, tạo ra lượng lớn việc làm cho dân địa phương và lao động ngoại tỉnh, nêu cao ý thức trách nhiệm với cộng đồng bằng nhiều hoạt động an sinh xã hội, thể hiện tinh thần “tương thân tương ái”, “lá lành đùm lá rách”. Chủ tịch UBND tỉnh Đinh Văn Thu nói, doanh nghiệp phấn đấu đạt được mục tiêu và phát triển trong bối cảnh kinh tế khó khăn như hiện nay là một điều không dễ dàng. Họ đã phải không ngừng cố gắng, chấp nhận gian khổ và vượt qua thách thức. Chính quyền cam kết sẽ tạo mọi điều kiện thuận lợi cho doanh nghiệp, cải thiện môi trường đầu tư, kinh doanh, môi trường luật pháp và tạo dựng niềm tin. Tỉnh luôn cầu thị, tiếp thu ý kiến đóng góp để ngày càng hoàn thiện việc vận hành cơ chế, chính sách, phục vụ tốt hơn cho cộng đồng doanh nghiệp, doanh nhân. Các kiến nghị của giới doanh nghiệp, doanh nhân sẽ được tháo gỡ kịp thời. Những lời hứa về chính sách sẽ nhanh chóng được thực thi, áp dụng cụ thể vào đời sống để tạo lực cho nền kinh tế… Song, sẽ vẫn còn nhiều điều chưa thể đáp ứng đầy đủ mong muốn của doanh nghiệp.

Tỉnh tiếp tục đẩy mạnh 3 khâu đột phá về phát triển nguồn nhân lực, tạo môi trường đầu tư kinh doanh và phát triển hạ tầng, tạo điều kiện cho mọi thành phần kinh tế phát triển. Đồng thời tăng cường đối thoại doanh nghiệp bằng nhiều hình thức phù hợp, kịp thời giải quyết những khó khăn, vướng mắc, đề xuất, kiến nghị hợp lý của các nhà đầu tư. Một Trung tâm hành chính công và xúc tiến đầu tư sẽ đi vào hoạt động từ tháng 1.2017, trở thành đầu mối tập trung hướng dẫn, tiếp nhận, thẩm định, giải quyết hồ sơ và trả kết quả giải quyết hồ sơ thủ tục hành chính của tổ chức, cá nhân. Hạ tầng thiết yếu phục vụ yêu cầu dự án sẽ được đẩy mạnh, hỗ trợ đào tạo lao động, tạo việc làm mới, thúc đẩy chuyển dịch cơ cấu lao động, định hướng ngành nghề, lựa chọn khu vực lao động, thúc đẩy phát triển thị trường lao động, nguồn nhân lực chất lượng cao, đào tạo và cung cấp nguồn lao động có chất lượng theo nhu cầu và đơn đặt hàng của doanh nghiệp. Ngoài ra, sẽ tăng cường xúc tiến đầu tư, thương mại và du lịch để hỗ trợ các doanh nghiệp đẩy mạnh phát triển sản xuất, kinh doanh và tiêu thụ sản phẩm…

Ưu tư của doanh nghiệp, doanh nhân

Hơn 200 doanh nghiệp, doanh nhân tham dự cuộc gặp gỡ đã rất vui vì những nỗ lực, đóng góp của họ đã được chính quyền, xã hội ghi nhận và tôn vinh. Không kể hai năm 2014, 2015 liên tục vượt thu ngân sách, chỉ trong vòng 9 tháng 2016, số thu ngân sách đã 14.300 tỷ đồng, vượt xa con số ấn định cho năm 2016, minh chứng rõ nhất cho sự thành công của cộng đồng doanh nghiệp, doanh nhân. Song, những cuộc trao đổi ngắn bên lề ngày vui cho thấy khá nhiều điều. Cộng đồng doanh nhân cho biết đã nhận được nhiều luồng sinh khí mới đến từ Chính phủ và chính quyền Quảng Nam khi có nhiều chủ trương, chính sách cải tổ mạnh mẽ hướng về doanh nghiệp. Phần lớn những chỉ thị, chính sách của chính quyền cho đến nay vẫn đúng đắn nhưng những khó khăn, thách thức lại đến từ một số chính sách chưa công bằng và sự thiếu thuận lợi trong môi trường kinh doanh.

Ông Nguyễn Quang Việt - Chủ tịch Hiệp hội Doanh nghiệp Quảng Nam - cũng là một doanh nhân tiêu biểu cho rằng cuộc cách mạng và đổi mới cơ chế giao dịch hành chính đã và đang triển khai là đúng đắn. Nếu hệ thống chính quyền tỉnh quyết liệt chỉ đạo điều hành và thực hiện hiệu quả thì Quảng Nam sẽ phát triển tăng tốc, bền vững và thịnh vượng. Tuy nhiên, chính sách ưu đãi để thu hút các nhà đầu tư mới vô tình đã tạo ra sự cạnh tranh không bình đẳng giữa các doanh nghiệp cũ trên cùng một địa bàn, trong cùng một ngành nghề. Lao động ngành may mặc cung không đủ cầu, xảy ra tình trạng cạnh tranh không lành mạnh giữa các doanh nghiệp ngành may mặc. Quy hoạch phát triển một số ngành nghề chưa hợp lý, dẫn đến việc thừa hoặc thiếu doanh nghiệp theo ngành nghề, theo lĩnh vực đầu tư hoặc nguồn cung ứng đầu vào của doanh nghiệp như: nguyên vật liệu, nhiên liệu, nhân công... tại địa bàn không đủ cung ứng phải nhập từ địa phương khác hoặc nước ngoài có giá thành cao. Tất cả cần có sự điều phối của chính quyền, kể cả các vấn đề hỗ trợ sau đầu tư như tiền thuê đất, cơ sở hạ tầng (đường sá, cấp thoát nước, điện năng…).

Một doanh nhân nói, nỗi ưu tư lớn nhất của doanh nhân không phải là thiếu vốn, thị trường mà là lực cản từ “những người phục vụ doanh nghiệp”. Nghị quyết 35 của Chính phủ ra đời rất kịp thời nhưng chưa phát huy được tác dụng, một phần do chưa có sự phối hợp nhuần nhuyễn và sự thay đổi về nhận thức của đội ngũ cán bộ công quyền. Tình trạng “trên rải thảm, dưới rải đinh” vẫn còn diễn ra nhưng doanh nhân vẫn không thể từ bỏ, vì sau lưng họ là công nhân, gia đình, vốn liếng, tài sản… nên phải tìm mọi cách để vượt qua. Chính sách nhà nước thường không đồng bộ, rõ ràng. Có những chính sách đúng, nhưng thực thi mỗi nơi mỗi kiểu, mỗi nơi, mỗi phách, không phân định rõ ràng nên khuyến khích cái gì và cấm cái gì? Doanh nghiệp rất cần một hành lang pháp ý rõ ràng, chứ không cần sự ưu đãi. Mỗi một chính sách đưa ra không thể chỉ tính trong ngắn hạn. Một khi chính sách cho doanh nghiệp không rõ ràng thì sự tồn tại đã khó, nói gì đến “xây dựng” hay “nuôi dưỡng” thương hiệu.

Sự ủng hộ của xã hội, hệ thống chính trị, những lời hứa về chính sách sẽ nhanh chóng được thực thi, áp dụng cụ thể vào đời sống để tạo lực cho nền kinh tế…, có thể được xem như một lời hiệu triệu hay là cơ hội để doanh nhân định vị sản phẩm mình trên bản đồ thương giới Việt không? Một khi cộng đồng doanh nghiệp (chân chính) bị bào mòn động lực làm giàu thì liệu nguồn ngân sách nhà nước có đủ nguồn lực để đầu tư phát triển? Những vấn đề này cần câu trả lời hiện thực từ hai phía.

TRỊNH DŨNG