Vụ "Một mảnh đất có hai bìa đỏ": Lúng túng sửa sai!

TRẦN HỮU |

Sau khi địa phương thực hiện dồn điền đổi thửa (DĐĐT),  bà Huỳnh Thị Tám ở thôn Câu Nhi Tây, phường Điện An (Điện Bàn) bỗng dưng mất đi hai mảnh đất sản xuất do mình đứng tên nên gõ cửa các cơ quan chức năng để đòi quyền lợi.

Tiếp tục khiếu nại

Như Báo Quảng Nam phản ánh, năm 1998, bà Tám được Nhà nước công nhận quyền sử dụng thửa đất 182 với diện tích 250m2 và thửa số 210 có diện tích 261m2.  Thời điểm địa phương DĐĐT, vì hoàn cảnh gia đình, bà Tám thường xuyên đi làm ăn xa nên có gửi đất lại cho ông Thân Diệu (cha chồng) canh tác. Lúc này, hộ bà Tám sống chung với ông Thân Diệu. Tuy nhiên, năm 2009, UBND huyện Điện Bàn cũng cấp sổ đỏ cho ông Thân Diệu trên phần đất của bà. Chính quyền đưa ra lý do lúc DĐĐT bà Tám không có nhu cầu nhận đất nên diện tích chia đều cho các hộ khác, nhưng theo bà đây là hành vi vi phạm pháp luật về đất đai vì việc thu hồi đất tùy tiện, bản thân bà không biết và hiện tại Nhà nước vẫn chưa thu hồi, hoặc điều chỉnh giấy chứng nhận quyền sử dụng đất (bìa đỏ) đã cấp cho bà. Thêm nữa, trong biên bản hòa giải, ông Thân Diệu có xác nhận diện tích sau khi DĐĐT có 250m2 là diện tích của bà Tám.

Bà Tám với bìa đỏ ghi diện tích của 2 thửa đất được Nhà nước công nhận quyền sở hữu sử dụng năm 1998. Ảnh: T.H
Bà Tám với bìa đỏ ghi diện tích của 2 thửa đất được Nhà nước công nhận quyền sở hữu sử dụng năm 1998. Ảnh: T.H

Bà Tám bức xúc: “Chính quyền đã tùy tiện lấy đất của tôi cấp cho người khác mà không hề trao đổi, hay thông báo cho tôi. Sổ mục kê đất đai năm 1997 của UBND xã Điện An cũ còn ghi rõ ràng đất của tôi. Ông Thân Diệu không có đất thực tế, sao lại cấp chồng lấn lên diện tích của tôi cho được?”. Cũng theo bà, nếu DĐĐT theo quy định thì phải có sự thỏa thuận giữa các hộ với nhau. Cơ quan nhà nước tại địa phương không có thẩm quyền thu hồi đất sau đó đem chia lại để thực hiện việc DĐĐT.

Chia đất không đúng thẩm quyền

Để giải quyết vụ việc, Chủ tịch UBND thị xã Điện Bàn Trần Úc cho rằng, các cơ quan chức năng cần hướng dẫn bà Tám làm thủ tục khởi kiện ra TAND thị xã Điện Bàn.

Báo cáo số 16/BC-UBND ngày 19.11.2015 của UBND phường Điện An trả lời rằng, thời điểm năm 2007 bà Tám có 2 thửa đất nêu trên nằm trong diện tích DĐĐT ở thôn Câu Nhi Tây. Diện tích này, bà Tám có bìa đỏ nhưng  không có nhu cầu nhận đất sau khi dồn điền. Do vậy, địa phương chia đều cho các hộ khác có nhu cầu. Đồng thời hộ bà Tám không gửi bìa đỏ để chỉnh lý diện tích nên không còn quyền sử dụng sau khi DĐĐT. Hiện nay, Nhà nước có chủ trương mở rộng tuyến đường ĐT 609, bà Tám làm đơn khiếu nại nhưng UBND phường không thể giải quyết theo yêu cầu do diện tích đất của bà đã không còn sau khi DĐĐT năm 2007. Tiếp theo, Văn bản số 07/UBND, ngày 20.6.2016 về việc trả lời đơn hộ bà Huỳnh Thị Tám của UBND phường Điện An cho rằng, phương án DĐĐT của địa phương là dồn những thửa nhỏ thành lớn, đối với những hộ có diện tích nhỏ thì phát phiếu thăm dò đăng ký nhập thửa với nhau để có diện tích ít nhất là 500m2. Thôn Câu Nhi Tây có tổng cộng 215 hộ nằm trong diện DĐĐT và được thu hồi đất nhưng tổng số hộ nhận đất và được cấp bìa đỏ sau khi DĐĐT là 96 hộ. Văn bản này cũng xác nhận bà Tám có 2 thửa đất nằm trong diện DĐĐT nhưng sau khi dồn điền đã chia đều cho các hộ khác.

Từ năm 2015 đến nay, chính quyền phường Điện An đã có nhiều cách giải quyết nhưng các bên vẫn chưa tìm được “tiếng nói chung”. Cụ thể ngày 8.6.2016, UBND phường tiến hành hòa giải, hộ ông Thân Diệu đồng ý chia đôi tiền bồi thường đối với diện tích bị ảnh hưởng 250m2. Sau đó, cuộc họp ngày 15.6.2016, địa phương tiến hành hòa giải đối với bà Huỳnh Thị Tám nhưng bà không thống nhất với cách giải quyết của địa phương. Bà Tám đề nghị bồi thường về diện tích nằm trong bìa đỏ là không có cơ sở giải quyết bởi qua đối chiếu hồ sơ thu hồi giải tỏa đường ĐT609 và phần đất của bà không thuộc diện tích đất giải phóng mặt bằng của dự án đường ĐT609. Theo Chủ tịch UBND phường Điện An Nguyễn Văn Phước, nếu bà Tám thực sự có nhu cầu sản xuất thì làm đơn đề nghị, địa phương sẽ giao đất công ích đúng với diện tích đã được thu hồi để sản xuất. Ông Phạm Ngọc Anh - Phó Trưởng phòng TN-MT thị xã Điện Bàn thừa nhận, lỗi trước đây thu hồi đất, DĐĐT thiếu chặt chẽ, không thu hồi bìa đỏ của bà Tám để điều chỉnh cho phù hợp. Điều 78 Nghị định 43/2014/NĐ-CP quy định các gia đình, cá nhân sử dụng đất nông nghiệp tự thỏa thuận với nhau bằng văn bản về việc chuyển đổi quyền sử dụng đất nông nghiệp; nộp hồ sơ cấp đổi bìa đỏ để cơ quan chuyên môn kiểm tra, xác nhận nội dung thay đổi khi cấp đổi bìa đỏ. Căn cứ quy định trên, việc DĐĐT sẽ do sự thỏa thuận giữa các hộ gia đình với nhau. Cơ quan nhà nước tại địa phương không có nghĩa vụ và thẩm quyền thu hồi lại toàn bộ phần diện tích đất ruộng sau đó đem chia lại để thực hiện việc DĐĐT, mà chỉ có nhiệm vụ lập phương án chuyển đổi quyền sử dụng đất nông nghiệp cho toàn địa phương.

TRẦN HỮU