Bác Tình

;
Thứ Sáu, 21/07/2006, 15:46 [GMT+7]

Một cuộc “gặp gỡ” giữa hai thế hệ cựu chiến binh cùng mang trong mình thương tật nhưng cái nhìn về hậu quả chiến tranh lại quá khác xa nhau. Người cố giấu (không phải xấu hổ) để vượt lên; người lại chìa ra để tìm kiếm sự thương hại... Được gửi đến từ một địa chỉ quen thuộc (Hoàng Bình Trọng, Tạp chí Nhật Lệ - Quảng Bình), truyện ngắn “Bác Tình” là một cuộc đối thoại dài, không dành nhiều “đất” cho những lời bình phẩm nhưng hẳn độc giả sẽ nhận ra dụng ý của người viết. Và lẽ dĩ nhiên, ngụ ý “thương binh tàn nhưng không phế” dù khá hiển lộ nhưng vẫn gợi mở nhiều mối liên tưởng khác, chứ không đơn thuần chỉ dừng lại  câu chuyện về một thời có những thương binh vừa rời chiến trường bỗng chốc trở thành “kiêu binh” làm mình làm mẩy...

Một quà tặng tinh thần nhân Ngày Thương binh - liệt sĩ 27 - 7.

Đặt gánh củi lên bãi cỏ lắp xắp nước ven bờ, bác Tình chỉ kịp cởi chiếc áo vải gụ vắt lên ngọn cây hóp lòa  xòa  trước mặt, thì đã nghe có  tiếng gọi :

- Bố  già ơi  !  Quay lại giúp "con cháu” qua suối với, rồi cùng đi cho vui nào !

Bác giơ một tay che nắng, nheo nheo cặp mắt    nhìn qua bên bờ kia. Cạnh một vách đá thạch anh trắng toát có một chàng trai tay phải chống nạng, tay trái xách ba lô lộn ngược dùng làm túi, ống quần xắn cao   lộ  ra một chiếc chân gỗ màu xám  mốc.

- Đợi tí ! - Bác nói to như   quát, rồi nhảy đại xuống suối, lội ào ào, lội đến đâu, nước trong hai chiếc giày vải há mõm bắn tung tóe  ra đến đấy. Vài phút sau, bác đã đứng đối điện với chàng trai bên vách đá trắng. Lân la một hồi, bác hỏi :

- Chú lắp chân gỗ  từ  bao giờ thế ?

- Hồi 1982 - chàng trai  trả lời, cái mồm cá ngão  hé một nét cười tự đắc  - Mới từng này  tuổi đầu mà vào sống ra chết với vùng đất biên giới  hàng chục  trận  rồi đó.

...Nhưng ... hơi kém rèn  luyện nhỉ ? - Bác Tình điềm nhiên tiếp - Với ngần ấy thời gian mà chịu khó rèn luyện thì chẳng những chú đã vứt được chiếc nạng gỗ trên tay, mà còn làm được khối việc.

Chàng trai chuyển qua cười giọng mũi. Cái  cười như muốn nói : "Bố già ơi,  tôi chẳng phải loại ngu lâu khó đào tạo đâu mà bố già đòi dạy khôn".

Nhưng "bố già" vẫn tiếp tục "dạy khôn" :

- Ở  đời,  muốn khỏi trở thành kẻ  vô dụng thì bất  cứ lúc nào cũng phải rèn luyện...

- Rèn  luyện ngần ấy năm trời trong quân ngũ rồi mà vẫn chưa tỉnh  hay sao ? Thôi, ai dại thì cứ rèn. Riêng đây, xin kiếu !

- Rèn luyện thì sao gọi là  dại?

-  Gớm - chàng trai nổi khùng lên - Nói chuyện với các "bậc tiền bối" như  bố già bực chết đi được ! Ông bà ta có câu "Thợ may ăn giẻ, thợ vẽ ăn hồ",  vậy anh thương binh cụt chân thì ăn... ở  cái  nạng gỗ này chứ, nếu rèn luyện để vứt bỏ đi rồi thì... thì...

- À ra thế đấy !

Bác Tình cười  tủm tỉm, cúi thấp người xuống bảo chàng trai quàng tay vào cổ  để mình cõng, rồi đứng dậy, ung dung bước ra quãng lội.

- Này - bác vẫn cười và tiếp tục câu chuyện bỏ dở - tôi hỏi khí không phải, đã bao giờ chú em chống nạng ra ngáng đường bắt tài xế dừng xe cho mình đi chưa ?

- Ti tỉ lần !

- Thế đã bao giờ chú em sà vào quán, bắt nhà hàng “chiêu đãi”  chưa?

- Ti tỉ lần ! Vậy đã ăn thua gì. Đôi lúc thấy có gì trái ý,  "con cháu” còn chống nạng đến nhà bí thư, chủ tịch mà làm um lên như thằng Chí Phèo nữa kia.  Hơ hơ...

Chàng trai cười vẻ bất cần... Bác Tình cũng cười và nhảy phóc từ hòn đá sót này qua hòn đá sót khác làm cho  những con bướm tím, bướm vàng đậu thành cụm trên đó vỡ tóe  ra như bắn pháo hoa. Tiếp  đó, bác lom khom cõng chàng trai lên bờ, đặt xuống đất. Sau khi làm mấy động tác võ dân tộc cho giãn gân cốt, bác đến bên gánh củi, lục trong chiếc túi xách rắn mang theo lấy ra ba củ khoai luộc, trao cho chàng trai hai củ.

- Ưu tiên lớp trẻ !

- Hoan hô bố già !

Chàng trai bóc vỏ, ăn ngấu nghiến, và nhìn bác Tình  từ đầu  đến chân. Cả cái khuôn mặt đỏ như mặt trời có bộ râu quai nón màu hoa lau của bác, cả đôi bắp tay tròn vo, chắc nịch như hai cái chày giã giò của bác, đều như muốn nói với chàng trai : "Già thì già, nhưng người này thừa sức vác một khẩu đại liên băng qua núi Ba Rền".

- Nom bố già có dáng võ tướng ra phết ! - Chàng trai nói -  Thế nghề nghiệp  chính của bố già là ... tiều phu đó hả?

- Vừa tiều phu vừa nông phu, vì  còn cày cả mẫu ruộng khoán. Đó  là chưa nói đến lúc rỗi rãi, tôi còn ra sông thả lưới, tung chài kiếm tí chất tanh, hoặc đạp xe thồ  chở  rau quả đi bán tận thị trấn.

- Vậy thì con vái bố ! - Chàng trai khâm phục một cách hài hước - Chẳng hay năm nay bố già bảy  mươi tuổi  thọ rồi hỉ ?

- Tôi tuổi Nhâm Tuất, nay đã bảy mươi tư.

- Ghê chưa ! Quá cổ lai hi rồi mà toàn làm công việc nặng ! Chắc hồi còn trẻ bố già "vâm " phải biết. Vậy mà không hề ra lính, khôn thật !

- Không ra lính  hả ? Nói cho mà biết, tôi làm lính Cụ  Hồ suốt cả chín năm kháng chiến chống Pháp đó nghe.

Chàng trai nuốt  vội miếng  khoai trong  miệng :

- Ồ  hóa  ra đều  là cựu chiến binh cả mà không nhận ra nhau !  Nhưng hề...  hề... Chắc bố già chuyên trị  ở tuyến sau, nên mảnh bom, mảnh đạn không hề  sờ tới ?

- Còn không sờ tới ? Tôi  bị  thương đến  ba lần mà còn ít à ? Lần  thứ nhất ở Đông Khê năm 1950, lần thứ  hai  ở Hòa Bình  năm 1952,  lần thứ ba ở  Điện Biên năm 1954.

- Mẹ  ơi ! Không ngờ bố già từng choảng nhau với con cháu  Napoléon ở Điện Biên, đã đời chưa ? Này, nhưng cả ba lần ấy đều loàng xoàng thôi chứ gì ?

- Loàng xoàng là thế nào ?  Hai  lần trước thì mất hai chiếc xương sườn. Riêng  lần thứ ba, thì đạn  pháo của nó đã thiến mất của tôi một chân. Vậy mà  bảo loàng xoàng hả ? - Vừa nói, bác Tình vừa cởi chiếc giày há mõm bên phải,  để lộ một cái chân gỗ màu mận chín.

- Trời - sắc mặt chàng trai chợt tái mét đi vì xúc động - Hóa  ra  bác... cũng đi cái chân gỗ hệt ... như cháu !

- Giống của chú như đúc. Cũng đều nằm phía bên phải này. Lại cũng đều cưa cụt từ nửa ống chân cả này, ha ha... - bất giác, bác Tình phá lên cười - Nhưng... Tôi đố chú, giữa hai ta có chỗ nào khác nhau nào ?

- Khác nhau ở... ở...

Bác Tình sốt ruột tiếp :

- Khác nhau ở chỗ : Tôi thì lúc nào cũng muốn giấu cái chân cụt này đi, còn chú thì luôn phô nó ra trước mặt thiên hạ. Khác nhau ở chỗ, tôi dù què, cụt nhưng quyết không chịu làm người tàn phế, nên lúc này có thể cõng được một người què cụt như mình qua suối.  Còn chú thì cam tâm làm người tàn phế suốt đời, nên lúc này phải nhờ đến một người què cụt như mình cõng qua suối ! Ơ kìa ! Hình như có một bà già vừa đeo gùi nặng, lại vừa bế cả cháu bé định lội qua suối thì phải ? Đúng rồi ! Tôi phải quay qua ngay bên kia đỡ cho bà ta một tay mới được.

Dứt lời, bác Tình lại nhảy đại xuống suối, lội nước ào ào,  bỏ mặt chàng trai đứng một mình trên bờ  với cái miệng cá ngão há hốc như vừa nhá phải một quả ớt chỉ thiên.

Hoàng Bình Trọng

.
.
Các tin khác
.
.
.