Thuốc từ ngựa trời

BS. LÊ THÂN |

Con bọ ngựa (dân gian gọi ngựa trời) còn được dùng để làm thuốc đông y chữa bệnh.  

Thuốc từ bọ ngựa được Đông y gọi đường lang, và tổ bọ ngựa trên cây dâu tằm gọi là tang phiêu tiêu. Người ta bắt bọ ngựa còn sống, bỏ đầu, cánh, chân và ruột rồi đem rang chín và tán thành bột, đựng trong lọ kín dùng dần. Đông y cho rằng, bọ ngựa có vị ngọt mặn, tính ấm, không độc, có công dụng bổ thận cố tinh, tư âm sáp niệu, giải độc trấn kinh; thường được dùng để chữa các chứng di tinh, di niệu; đi tiểu nhiều lần, hầu họng sưng đau, trĩ hạ, viêm loét, kinh giảm; dùng uống hoặc đắp ngoài; liều dùng trung bình hằng ngày tùy bệnh chứng mà sử dụng khoảng 6 - 12g.

Tang phiêu tiêu là cái tổ bọc các quả trứng của con bọ ngựa sống trên cây dâu tằm. Tang phiêu tiêu có vị ngọt, mặn, tính bình, quy vào 2 kinh can và thận, có công dụng bổ thận tráng dương, cố tinh, sáp niệu, an thần, định chí; thường dùng để chữa các chứng liệt dương, di tinh, xuất tinh sớm, mất ngủ, hay quên; tang phiêu tiêu được thu hoạch dùng làm thuốc và lấy tổ vào tháng 10 đến tháng 1 hằng năm, lấy về phơi hoặc sấy khô, đựng trong lọ kín; khi dùng thì đập giập rồi sắc cùng các vị thuốc khác hoặc sao giòn, tán bột uống; liều thường dùng của tang phiêu tiêu là từ 6 - 20g/ngày.

Một số cách dùng bọ ngựa, tang phiêu tiêu trị bệnh theo đông y:

- Chữa bệnh sưng phù hai chân: bọ ngựa 2 con, vỏ bí đao 30g, trư linh 20g, phục linh 20g, râu ngô 20g. Sắc uống mỗi ngày 1 thang.

- Chữa chứng bệnh động kinh: bọ ngựa 5g, cương tàm 9g, toàn yết 2g, ngô công 5g, bột trân châu 30g, bán hạ chế 30g, tất cả sấy khô tán bột. Ngày uống 2 lần, mỗi lần 2g.

- Chữa tiểu tiện không thông: tổ bọ ngựa 8g, hoàng cầm 10g, nấu với nước uống ngày 1 thang.

- Chữa đái dầm: tang phiêu tiêu 12g, đẳng sâm 12g, phá cố chỉ 12g, ích trí nhân 8g, thỏ ty tử 8g, ba kích 8g, tất cả thái nhỏ, phơi khô, sắc uống ngày 1 thang, chia 3 lần.

Các vị thuốc phối hợp dễ dàng mua được ở các tiệm thuốc bắc.

BS. LÊ THÂN