Chờ dự án khí điện

TRỊNH DŨNG |

(Xuân Tân Sửu) - Trung tâm Khí Điện miền Trung gồm 4 nhà máy điện với tổng công suất 3.000MW, sử dụng nguồn nguyên liệu khai thác từ mỏ Cá Voi Xanh, đã được Thủ tướng Chính phủ phê duyệt quy hoạch và đang xúc tiến triển khai công tác chuẩn bị đầu tư. Với 2 nhà máy điện sẽ được xây dựng tại Núi Thành, Quảng Nam kỳ vọng sẽ tạo được đột phá về tăng trưởng kinh tế và nguồn thu ngân sách.

Đại diện Tập đoàn Dầu khí quốc gia Việt Nam và lãnh đạo tỉnh khảo sát khu vực dự kiến đầu tư dự án điện khí. Ảnh: T.Dũng
Đại diện Tập đoàn Dầu khí quốc gia Việt Nam và lãnh đạo tỉnh khảo sát khu vực dự kiến đầu tư dự án điện khí. Ảnh: T.Dũng

Lộ trình đầu tư

Những khảo sát, nghiên cứu (địa kỹ thuật, địa vật lý, các nghiên cứu về môi trường, xã hội, dân sinh) trên, vị trí dự kiến đặt giàn khoan, các vị trí đường ống dẫn khí đi qua từ mỏ Cá Voi Xanh đã hoàn tất. Exxon Mobil đang triển khai hợp đồng thiết kế tổng thể (FEED) dự án như đã cam kết. Tại cuộc gặp gần nhất với đại diện chính quyền Quảng Nam (ngày 1.3.2019), Tập đoàn Dầu khí quốc gia Việt Nam (PVN) thông báo các đơn vị liên doanh đã hoàn tất thiết kế tổng thể. Theo đó, dự án cung cấp khí từ mỏ Cá Voi Xanh sẽ dựng 1 giàn xử lý trung tâm (ngoài khơi lô 118, thuộc bể Sông Hồng, cách Quảng Nam khoảng 90km), đấu nối hệ thống thu gom khí với 2 đường ống ngầm song song đưa khí và condensate (hỗn hợp hydrocarbon lỏng) về bờ. Quy trình và công nghệ tách khí và tạp chất sẽ được xử lý tại nhà máy ở Tam Quang, huyện Núi Thành thay vì trên giàn. Khí sẽ được cung ứng cho 4 nhà máy điện với tổng công suất 3.000MW, nằm trong quy hoạch khí - điện miền Trung đã được Chính phủ phê duyệt.

Thông tin về dự án hay kế hoạch khai thác thương mại cũng chỉ là những dự phóng tương lai. Song, các cuộc gặp gỡ, đàm phán song phương, đa phương giữa các đối tác, liên doanh vẫn tiếp tục diễn ra với tần suất dày hơn. Theo PVN & EVN (Tập đoàn Điện lực Việt Nam), hàng chục tỷ USD dự kiến sẽ đầu tư vào điện khí. Ngành công nghiệp này đang trở nên “nóng” hơn bao giờ hết khi quy hoạch điện đang được xây dựng không bổ sung mới các dự án nhiệt điện than. Theo tiến độ đầu tư các dự án điện khí, dự kiến trong giai đoạn 2021 - 2025 sẽ vận hành 9 nhà máy, trong đó có nhiệt điện khí miền Trung 1 & 2 tại Quảng Nam.

Ngày 1.11.2019, Thủ tướng Chính phủ đã phê duyệt chủ trương đầu tư dự án nhà máy điện tua bin khí hỗn hợp miền Trung 1 & 2, công suất khoảng 1.500MW, PVN làm chủ đầu tư. Dự án xây dựng tại Tam Quang đang được PVN hoàn thiện báo cáo nghiên cứu khả thi (FS), lập kế hoạch lựa chọn nhà thầu tổng thể dự án để có thể phê duyệt ngay sau khi FS được phê duyệt. Theo PVN, đây là 2/4 nhà máy nhiệt điện khí nằm trong quy hoạch Trung tâm Khí điện miền Trung (công suất cả cụm 3.000MW, sử dụng khí từ mỏ Cá Voi Xanh). Dự kiến, nhà máy điện  khí miền Trung 1 sẽ vận hành thương mại vào quý IV.2023 và miền Trung 2 vào quý II.2024. Hai nhà máy còn lại sẽ do EVN đầu tư.

Dọn đường, đón cơ hội

Chưa có câu trả lời khi nào mỏ Cá Voi Xanh sẽ được khai thác, Trung tâm Khí điện miền Trung có hoàn thành như dự kiến, nhưng theo khái toán ban đầu trong 25 năm vận hành, sẽ tạo ra nguồn thu 60 tỷ USD, mỗi năm ngân sách Quảng Nam sẽ có thêm 1 tỷ USD, giải quyết việc làm cho 3.000 - 4.000 lao động chất lượng cao...

Quảng Nam đã sẵn sàng tạo mọi điều kiện, hỗ trợ tối đa cho các đối tác khảo sát vùng biển, đất liền tại khu vực dự kiến đặt dự án. Quảng Nam đã quy hoạch 1.000ha đất (trong đó 160ha cho Exxon Mobil, 200ha cho nhà máy điện khí…), điều chỉnh quy hoạch, hình thành các khu công nghiệp tập trung (khoảng 3.000ha), xúc tiến các dự án sử dụng sản phẩm khí. Chỉ cần nhà đầu tư khởi động dự án, Quảng Nam sẽ giải tỏa, giao mặt bằng sạch. Ngay trong ngày công bố điều chỉnh quy hoạch chung Khu kinh tế mở Chu Lai (ngày 16.12.2018), hai giấy phép đầu tư dự án sử dụng sản phẩm khí đã được cấp cho 1 nhà đầu tư Việt Nam và 1 dự án FDI, và thành lập một tổ công tác xúc tiến đầu tư các dự án khí điện vào Chu Lai.

Trong một bản báo cáo tổng kết năm 2020 của Khu kinh tế mở Chu Lai cho biết năm 2020, đã tham gia góp ý quy hoạch chi tiết tỷ lệ 1/500 dự án phát triển mỏ Cá Voi Xanh, dự án nhà máy điện khí miền Trung 1 & 2… Cơ quan này còn đẩy nhanh công tác giải phóng mặt bằng dự án khí điện để bàn giao cho Công ty Exxon Mobil triển khai dự án, rà soát, cung cấp các hồ sơ liên quan đến bồi thường, giải phóng mặt bằng dự án khu hành chính cảng Kỳ Hà, bố trí 201 lô đất tái định cư cho UBND huyện Núi Thành để sắp xếp cho các hộ dân nằm trong phạm vi giải tỏa của dự án.

Chủ tịch UBND tỉnh Lê Trí Thanh cho hay, các vấn đề thuộc trách nhiệm của Quảng Nam về mặt bằng, cảng thì đã xử lý xong. Còn vướng tuyến đường ống dẫn khí từ Chu Lai qua Dung Quất dọc theo sân bay Chu Lai đang được Bộ GTVT xem xét giải quyết.