Duy Xuyên đón bằng chứng nhận Di sản văn hóa phi vật thể quốc gia Lễ hội Bà Thu Bồn

VĂN SỰ - ANH ĐÔNG |

(QNO) - Hôm nay 14.3, UBND huyện Duy Xuyên tổ chức lễ đón nhận bằng chứng nhận Di sản văn hóa phi vật thể cấp quốc gia Lễ hội truyền thống Bà Thu Bồn. Đến dự có Phó Chủ tịch UBND tỉnh Trần Văn Tân.

 
 Đại biểu tham dự buổi lễ. Ảnh: S.Đ

Phát biểu tại buổi lễ, ông Nguyễn Thế Đức - Phó Chủ tịch UBND huyện Duy Xuyên cho biết, có nhiều truyền thuyết về Bà Thu Bồn, song tất cả đều hội tụ điểm chung rằng Bà là một cô gái xinh đẹp, có mái tóc dài, là hiện thân của lòng yêu thương con người, là người mẹ của quê hương, xứ sở mang sắc màu thần bí, hiển linh, là biểu tượng của khát vọng đất nước thái bình, là ý chí vươn lên để chiến thắng thiên tai, địch họa và đói nghèo.

“Lễ hội Bà Thu Bồn có vị trí vô cùng quan trọng trong đời sống tâm linh của người dân vùng thượng lưu sông Thu Bồn, được diễn ra vào các ngày 11 và 12.2 âm lịch hằng năm. Đây là lễ hội mang màu sắc tín ngưỡng dân gian được truyền lại qua bao đời nhằm thể hiện lòng thành kính, tôn vinh, tri ân công đức của Bà và các vị tiền nhân trong công cuộc mở cõi, lập làng; tạo cơ sở và điều kiện cho các thế hệ kế tiếp an cư lạc nghiệp, ổn định và phát triển kinh tế - xã hội; thể hiện tinh thần đoàn kết của cộng đồng các dân tộc Chăm, Cơ Tu, Kinh sinh sống vùng thượng lưu sông Thu Bồn” - ông Nguyễn Thế Đức nói.

Quang cảnh buổi lễ. Ảnh: S.Đ
Quang cảnh buổi lễ. Ảnh: S.Đ

Theo ông Nguyễn Thế Đức, để ghi nhớ công ơn của Bà, từ bao đời nay dân làng Thu Bồn góp công, góp của xây dựng Lăng Bà và hằng năm tổ chức các hoạt động tế lễ vào 2 ngày 11 và 12.2 âm lịch để tạ ơn Bà đã che chở, phù hộ và đó là cơ sở, là nền tảng văn hóa tâm linh để hình thành nên các hoạt động mang đậm dấu ấn văn hóa dân tộc, thể hiện đạo lý uống nước nhớ nguồn của dân tộc.

{VIDEO} - Duy Xuyên đón nhận bằng chứng nhận Di sản văn hóa phi vật thể cấp quốc gia lễ hội Bà Thu Bồn:

“Lăng Bà được trùng tu mới hoàn toàn vào năm 2003 và được trùng tu lại lần 2 vào năm 2016 theo kiến trúc hiện đại gồm có tiền đường và hậu tẩm. Trước đây, mộ Bà hình mu rùa hơi cong hai đầu nhưng nay qua nhiều lần gia cố nên mộ Bà có hình chữ nhật. Lăng Bà được xây dựng trên một khuôn viên rộng về hướng đông, phía trước có bình phong, bên phải lăng có tấm bia đá khắc chữ Chăm cổ và một tấm bia đá khắc ghi nội dung di tích đã được UBND tỉnh ban hành Quyết định số 436 (ngày 15.2.2005) xếp hạng Di tích lịch sử cấp tỉnh” - ông Đức nói.

Phó Chủ tịch UBND tỉnh Trần Văn Tân trao bằng chứng nhận Di sản văn hóa phi vật thể cấp quốc gia Lễ hội Bà Thu Bồn cho lãnh đạo địa phương. Ảnh: S.Đ
Phó Chủ tịch UBND tỉnh Trần Văn Tân trao bằng chứng nhận Di sản văn hóa phi vật thể cấp quốc gia Lễ hội Bà Thu Bồn cho lãnh đạo địa phương. Ảnh: S.Đ

Trong phần lễ của Lễ hội truyền thống Bà Thu Bồn bao giờ cũng phải đầy đủ các nghi thức: lễ rước sắc, lễ rước nước, lễ đại tế tại Lăng Bà. Trong đó, lễ rước sắc được tiến hành trên cạn vào chiều 11.2 âm lịch với 9 đội hình gồm: lân, cờ đại, cờ ngũ sắc, nhạc cổ, trống chiêng, kiệu rước sắc, lính hộ tống, đội hình phụ nữ và bô lão.

 
UBND huyện Duy Xuyên khen thưởng các tập thể, cá nhân có nhiều đóng góp trong việc giữ gìn và phát huy truyền thống Lễ hội Bà Thu Bồn. Ảnh: S.Đ

Lễ rước nước là phần sôi động nhất, rực rỡ nhất của Lễ hội Bà Thu Bồn, được tiến hành từ sáng sớm ngày chính lễ (12.2 âm lịch) trên không gian rộng lớn từ thượng nguồn sông Thu Bồn về tới Lăng Bà bằng cả thuyền và đám rước bộ với hàng trăm người tham gia. Phần hội với nhiều hoạt động văn hóa - thể thao sôi nổi như hô hát bài chòi, hội hoa đăng, hội thi ẩm thực, các trò chơi dân gian và đặc biệt là hoạt động đua thuyền...

 
 Lễ cúng Lăng Bà Thu Bồn là một trong những hoạt động tín ngưỡng đặc sắc được tổ chức trong Lễ hội Bà Thu Bồn. Ảnh: S.Đ

“Từ lễ đón nhận bằng chứng nhận Di sản văn hóa phi vật thể cấp quốc gia Lễ hội Bà Thu Bồn hôm nay, Đảng bộ và nhân dân huyện Duy Xuyên sẽ tiếp tục nỗ lực, phấn đấu hơn nữa trong quá trình bảo tồn và phát huy giá trị của di sản này.

Trước mắt là tăng cường công tác tuyên truyền, giáo dục về ý nghĩa lịch sử, văn hóa của di tích, di sản tới đông đảo các tầng lớp nhân dân xã Duy Tân nói riêng, toàn huyện nói chung nhằm nâng cao ý thức của cộng đồng trong việc bảo vệ, bảo tồn di sản gắn liền với các hoạt động tuyên truyền, quảng bá, đưa di sản đến với nhân dân cả nước và thế giới.

Đồng thời, tăng cường hơn nữa công tác quản lý nhà nước, góp phần phát triển du lịch, dịch vụ, văn hóa của địa phương và khu vực” - ông Đức chia sẻ.

Phó Chủ tịch UBND tỉnh Trần Văn Tân phát biểu tại buổi lễ. Ảnh: S.Đ
Phó Chủ tịch UBND tỉnh Trần Văn Tân phát biểu tại buổi lễ. Ảnh: S.Đ

Phó Chủ tịch UBND tỉnh Trần Văn Tân chúc mừng Đảng bộ, chính quyền, nhân dân huyện Duy Xuyên nói chung và xã Duy Tân nói riêng khi Lễ hội truyền thống Bà Thu Bồn được Bộ VH-TT&DL công nhận là Di sản văn hóa phi vật thể cấp quốc gia.

“Trong thời gian đến, tôi đề nghị UBND huyện Duy Xuyên cùng các cơ quan, ban ngành, đoàn thể, địa phương có liên quan tiếp tục nêu cao tinh thần trách nhiệm, tích cực bảo tồn và phát huy các giá trị di sản Lễ hội truyền thống Bà Thu Bồn.

Tăng cường quảng bá, giới thiệu đến đông đảo các tầng lớp nhân dân, bạn bè, du khách gần xa về những giá trị đặc trưng của di tích Lăng Bà gắn với Lễ hội truyền thống Bà Thu Bồn nhằm thu hút du khách, phát triển lĩnh vực du lịch mạnh hơn nữa, nhất là du lịch văn hóa tín ngưỡng.

Đặc biệt, chủ động phối hợp với huyện Nông Sơn và kể cả các huyện phía tây của tỉnh để hình thành một chuỗi các lễ hội tri ân, tưởng nhớ về Mẹ Thu Bồn” - ông Trần Văn Tân lưu ý. 

{VIDEO} - Lễ cúng Lăng Bà Thu Bồn tại Lễ hội Bà Thu Bồn:

TAGS

Trổ tài làm bánh dâng cúng Bà Thu Bồn

MAI LINH - PHI THÀNH |

(QNO) - Ngày 13.3, người dân xã Duy Tân (Duy Xuyên) trổ tài làm bánh dâng cúng Bà Thu Bồn - một hiện thân của tấm lòng yêu thương con người, biểu tượng của tình cố kết cộng đồng dân cư.

Tín ngưỡng Bà Thu Bồn

TRẦN ĐÌNH HẰNG |

(VHQN) - Dải đất miền Trung nổi bật sự bao trùm của tín ngưỡng thờ nữ thần Thiên Y A Na và các hóa thân của Bà. Mỗi một địa phương có cách tiếp cận, thiêng hóa hình tượng Bà theo lối riêng, với danh xưng riêng và thiết trí thờ tự, nghi thức cúng tế rất đặc thù, tiêu biểu như Bà Thu Bồn ở làng Thu Bồn (Duy Tân, Duy Xuyên).

Thu Bồn bên nớ

MỘC NHÂN |

Thu Bồn bên nớ bên tê 
sáng qua cầu sắt chiều về đò ngang 
đất đai màu lá mênh mang 
giữa biền dâu nhớ lũng ngàn ngày xưa